Banka ve Kripto Hesaplarının Askıya Alınması (CMK 128/A): 48 Saat Kuralı, Savcılığa Başvuru, Elkoyma ve İade
Son güncelleme: 14.10.2026 · Yazar: Av. Coşkun Genç, İstanbul Bilişim Suçu Avukatı
Kısa cevap: CMK 128/A, bilişim yoluyla nitelikli hırsızlık, nitelikli dolandırıcılık ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçlarında kullanıldığından makul şüphe duyulan banka, ödeme ve kripto hesaplarının, ilgili kuruluşun kendi kararıyla en fazla 48 saat askıya alınmasına imkân verir. Kuruluş askıyı ve hesap hareketlerini derhal Cumhuriyet başsavcılığına bildirir; askı ayrıca hesap sahibine de bildirilir. Hesap sahibi askının kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir ve savcı 24 saat içinde karar verir. Hesaptaki suça konu paraya ancak hâkim kararıyla, acil hâllerde savcının yazılı emriyle ve askı süresi içinde el konulabilir. Para mağdura aitse soruşturma veya kovuşturma sürerken iade edilir.
CMK 128/A Nedir, Ne Zaman Yürürlüğe Girdi?
Madde, 24.12.2025 tarihli 7571 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'na eklenmiş ve 25.12.2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. Amaç, dolandırıcılıkla elde edilen paranın dakikalar içinde hesaptan hesaba, oradan kripto platformlarına aktarılmasını durdurmaktır. 31.07.2026 tarihinde yayımlanan 7589 sayılı Kanun (12. Yargı Paketi) maddede değişiklik yapmamıştır. Maddenin güncel metni şöyledir:
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu – Madde 128/A (Ek: 24/12/2025-7571/22 md.)
Bilişim suçlarının işlenmesi suretiyle elde edilen menfaatin bulunduğu hesabın askıya alınması ve elkoyma
(1) Türk Ceza Kanununda yer alan; a) Nitelikli hırsızlık (madde 142, fıkra iki, bent e), b) Nitelikli dolandırıcılık (madde 158, fıkra bir, bent f ve l), c) Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (madde 245), suçlarının işlendiği hususunda makul şüphe bulunması halinde banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdinde veya bunlar aracılığıyla yapılan ya da yapılmaya teşebbüs edilen işlemlere konu suçta kullanılan her türlü hesabın kırksekiz saate kadar askıya alınmasına ilgili banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı tarafından karar verilebilir.
(2) Askıya alma işlemi ve hesap hareketleri, ilgili malî kurum tarafından tüm bilgi ve belgelerle birlikte derhal Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir. Askıya alma işlemi ayrıca hesap sahibine de bildirilir. Hesap sahibi, askıya alma işleminin kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir. Cumhuriyet savcısı, başvuru hakkında yirmidört saat içinde karar verir.
(3) Askıya alma işlemi tamamlanmadan suça konu menfaatin başka bir malî kuruma transfer edildiğinin tespit edilmesi halinde bu durum, askıya alma işleminin yapılabilmesi için banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı tarafından ilgili malî kuruma gecikmeksizin bildirilir.
(4) Birinci fıkra uyarınca malî kurum tarafından askıya alınan veya Cumhuriyet savcısının yazılı emri üzerine askıya alınan hesapta bulunan suça konu menfaate hâkim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle askıya alma süresi içinde elkonulabilir. Hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma işlemi yirmidört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur. Hâkim, kararını elkoymadan itibaren kırksekiz saat içinde açıklar; aksi halde elkoyma kendiliğinden kalkar. Bu madde hükümlerine göre elkoyma işlemi yapılabilmesi bakımından 128 inci maddede belirtilen rapor alma şartı aranmaz.
(5) Elkonulan suça konu menfaat, suçtan zarar gören mağdura ait olduğunun anlaşılması halinde soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir.
(6) Bu madde uyarınca askıya alma işlemine karar veren gerçek ve tüzel kişiler, hukukî bakımdan sorumlu tutulmaz.
(7) Yürütülen bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısından istenen bilgi veya belgenin on gün içinde fiziki veya elektronik ortamda gönderilmesi zorunludur. İstenen bilgi veya belgenin gönderilmemesi ya da eksik gönderilmesi halinde Cumhuriyet savcısı tarafından ilgili banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısına elli bin Türk Lirasından üç yüz bin Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir.
Hangi Suçlarda ve Hangi Hesaplar Askıya Alınabilir?
Tedbirin uygulanabileceği suçlar sınırlı sayıdadır: bilişim sistemleri kullanılarak işlenen nitelikli hırsızlık (TCK 142/2-e), bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanıldığı ya da failin kendini kamu görevlisi veya banka çalışanı gibi tanıttığı nitelikli dolandırıcılık (TCK 158/1-f ve l) ile banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK 245). Yasa dışı bahis, aklama veya vergi suçları bu maddeye dayanılarak askıya alma gerekçesi yapılamaz. Suç tiplerinin ayrımı için bilişim yoluyla dolandırıcılık yazımıza bakabilirsiniz.
Kapsamdaki kuruluşlar bankalar, ödeme ve elektronik para kuruluşları ile kripto varlık hizmet sağlayıcılarıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.3/1-cc kripto varlık hizmet sağlayıcıyı “Platformları, kripto varlık saklama hizmeti sağlayan kuruluşları ve bu Kanuna dayanılarak yapılacak düzenlemelerde kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımı dâhil olmak üzere kripto varlıklarla ilgili olarak hizmet sağlamak üzere belirlenmiş diğer kuruluşları” şeklinde tanımlar. Böylece Türkiye'de faaliyet gösteren kripto borsalarındaki hesaplar da tedbirin kapsamındadır. Madde “suçta kullanılan her türlü hesap” ifadesini kullandığından, şüphelinin değil, paranın uğradığı üçüncü kişinin hesabı da askıya alınabilir.
Askıya Alma Süreci Nasıl İşler? 48 Saat ve 24 Saat Ne Anlama Gelir?
- 48 saat: Kuruluşun kendi kararıyla uygulayabileceği azami askı süresidir. Bu sürede elkoyma kararı verilmezse askının kalkması gerekir.
- Derhal bildirim: Kuruluş askıyı ve hesap hareketlerini belgeleriyle birlikte savcılığa bildirir; hesap sahibine de bilgi verir.
- 24 saat: Bu süre, hesap sahibinin askının kaldırılması için savcılığa yaptığı başvurunun karara bağlanma süresidir; kuruluşun bildirimine ilişkin değildir.
- Elkoyma: Paranın 48 saatten sonra da tutulabilmesi için askı süresi içinde hâkim kararı ya da gecikmesinde sakınca bulunan hâlde savcının yazılı emri gerekir. Savcı emri 24 saat içinde hâkim onayına sunulur, hâkim 48 saat içinde karar vermezse elkoyma kendiliğinden kalkar.
Uygulamada en çok tartışılan nokta, kararı ilk aşamada bir yargı makamının değil, özel hukuk tüzel kişisi olan kuruluşun vermesidir. Savcının askının kaldırılması talebi hakkında verdiği karara karşı ayrı bir kanun yolu öngörülmemiş olup askı, CMK 141'de sayılan tazminat hâlleri arasında da yer almamaktadır. Bu nedenle uygulamada hukuki güvenlik bakımından eleştiriler bulunmaktadır.
Askıya Alma, CMK 128 Elkoyma ve MASAK Blokesi Arasındaki Fark Nedir?
| Tedbir | Kim karar verir? | Şüphe ve şart | Süre |
|---|---|---|---|
| CMK 128/A/1 askıya alma | Banka, ödeme veya kripto kuruluşu | Makul şüphe; yalnız TCK 142/2-e, 158/1-f, l ve 245 | En fazla 48 saat |
| CMK 128/A/4 elkoyma | Hâkim; acil hâlde savcı (24 saatte onay) | Askıdaki suça konu menfaat; rapor aranmaz | Askı süresi içinde karar; tedbir soruşturma boyunca |
| CMK 128 elkoyma | Yalnız hâkim (m.128/9) | Somut delile dayanan kuvvetli şüphe; katalog suç; kurum raporu | Rapor 3 ay (+2 ay) |
| 5549 m.19/A işlem erteleme | Bakan veya yardımcısı (MASAK) | Aklama veya terörün finansmanı şüphesi | 7 iş günü |
Bankalar zaman zaman 48 saati aşan ve dayanağı açıklanmayan “fraud blokesi” uygulamaktadır. Kısıtlamanın dayanağı CMK 128/A ise süre kanunla sınırlıdır. Kanaatimizce 128/A/6'daki hukuki sorumsuzluk da yalnızca bu madde uyarınca verilen askı kararlarını korur. Süreyi aşan, elkoyma kararına dayanmayan bir kısıtlamanın dayanağı bankadan yazılı olarak istenmelidir.
Elkoyma, Anayasa Mahkemesi içtihadında mülkiyet hakkına bir müdahale olarak görülür ve ölçülülük denetimine tabidir:
Elkoyma tedbiri esas itibarıyla mal varlığının toplum yararına aykırı olarak suçta kullanılmasının önlenmesi amacıyla uygulanmakta olup müdahalenin mülkiyetin kullanımının kontrolüne veya düzenlenmesine ilişkin üçüncü kural çerçevesinde incelenmesi gerekir .
— Anayasa Mahkemesi, B. No: 2018/35689, T.12.01.2022, § 37
Sonuç olarak başvurucu hakkında yürütülen ceza soruşturmasında mal varlığı değerleri yönünden uygulanan tedbire ilişkin olarak ilgili ve yeterli bir gerekçenin gösterilmediği ve tedbir süresinin makul olmadığı anlaşılmaktadır. … Başvurucunun mülkiyet hakkına yapılan müdahale ölçüsüzdür.
— Anayasa Mahkemesi, Hasan Turğut, B. No: 2018/1058, 23.11.2022, § 62
Bu ölçüt, CMK 128/A tedbirlerinde de önem taşır. Askı ve elkoyma, suça konu menfaatle sınırlı olmalı, hesaptaki suçla ilgisi olmayan bakiye ve sonraki maaş gibi girişler gerekçesiz şekilde kısıtlanmamalıdır.
Hesabım Askıya Alındı: Ne Yapmalıyım?
- Bildirimi ve saati kaydedin: Bankanın veya kripto platformunun gönderdiği mesajı, uygulamadaki uyarıyı ve askının başladığı saati saklayın.
- Cumhuriyet başsavcılığına başvurun: Paranın kaynağını gösteren belgeleri (fatura, sözleşme, P2P işlem kayıtları, yazışmalar, dekontlar) ekleyerek askının kaldırılmasını isteyin. Savcı 24 saat içinde karar vermek zorundadır.
- Elkoyma kararına itiraz edin: Sulh ceza hâkimliğinin elkoyma kararına, kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta içinde, CMK 267-268 uyarınca itiraz edilebilir (7499 sayılı Kanun'un 37. maddesiyle değişik CMK 268/1).
- Hesabı başkasına kullandırmayın, parayı taşımaya çalışmayın: Hesabını veya kart ve şifre bilgilerini bilerek başkasına veren kişi dolandırıcılığa iştirakten sorumlu tutulabilir. 7589 sayılı Kanun'la eklenen TCK 158/4 uyarınca, katkısı yalnızca bu bilgileri veya araçları vermekle sınırlı kalan iştirakçinin cezası yarı oranında indirilir. Hesabının suçta kullanılacağını bilmeyen kişide ise kast bulunmadığından ceza sorumluluğu doğmaz; bkz.TCK 158/4 ve IBAN mağdurları.
Önemli bilgi: Kripto alım-satımında (özellikle P2P işlemlerde) satıcıya dolandırıcılık mağdurunun parası gönderilebilir. Bu durumda iyi niyetli satıcının hesabı da askıya alınabilir ve çoğu zaman ifade için çağrılır. İfadeden önce işlem kayıtlarının, karşı tarafla yazışmaların ve kimlik doğrulama bilgilerinin dosyaya sunulması büyük önem taşır. IBAN ve hesap hareketlerinin delil değeri için IP adresi ve HTS kaydı yazılarımız da yol gösterecektir.
Dolandırılan Paranın İadesi Mümkün mü?
Evet. 128/A/5 uyarınca el konulan menfaatin mağdura ait olduğu anlaşılırsa, hüküm beklenmeden soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir. Bunun için mağdurun vakit kaybetmeden kendi bankasına bildirim yapması, suç duyurusunda bulunması ve paranın gittiği hesap bilgilerini dosyaya sunması gerekir. İlk saatlerde yapılacaklar Kart Bilgilerim Çalındı: İlk 24 Saatte Ne Yapmalıyım? yazımızda, bankanın sorumluluğu ise çalınan kredi kartında hukuki sorumluluk rehberimizde anlatılmıştır.
İstanbul'da Hesap Blokesi ve Bilişim Suçları Avukatı
Askı süresi saatlerle sınırlı olduğundan savcılığa başvurunun ve itirazın ilk gün hazırlanması gerekir. Coşkun Genç Hukuk Bürosu olarak İstanbul'da, özellikle Kartal'daki Anadolu Adliyesi ile İstanbul Adliyesi'nde banka ve kripto hesaplarının askıya alınması, elkoyma ve bilişim suçları dosyalarında hem hesap sahiplerine hem de mağdurlara hizmet veriyoruz. Dosyanızın değerlendirilmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Önemli: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut dosyanız için bir avukattan destek alınız.