- AdresHukukçular Towers, Mustafa Kemal Paşa Caddesi, Cevizli, Seyitgazi Sokağı No: 66/A D: 15, 34865 Kartal/İstanbul
- E-Posta Adresi[email protected]
Hazırlayan: Av. Coşkun Genç, İstanbul Barosu · Güncelleme: 15.10.2026
ÖZET · 4 fıkra · ~2 dk okuma
Dinleme kararlarının nasıl uygulanacağını, kayıtların çözülmesini, takipsizlik veya beraatte imhasını ve ilgilisine yazılı bilgi verilmesini düzenler.
Resmî Metin
Kararların yerine getirilmesi, iletişim içeriklerinin yok edilmesi
Madde 137– (1) 135 inci maddeye göre verilecek karar gereğince Cumhuriyet savcısı veya görevlendireceği adlî kolluk görevlisi, telekomünikasyon hizmeti veren kurum ve kuruluşların yetkililerinden iletişimin tespiti, dinlenmesi veya kayda alınması işlemlerinin yapılmasını ve bu amaçla cihazların yerleştirilmesini yazılı olarak istediğinde, bu istem derhâl yerine getirilir; yerine getirilmemesi hâlinde zor kullanılabilir. İşlemin başladığı ve bitirildiği tarih ve saat ile işlemi yapanın kimliği bir tutanakla saptanır.
(2) 135 inci maddeye göre verilen karar gereğince tutulan kayıtlar, Cumhuriyet Savcılığınca görevlendirilen kişiler tarafından çözülerek metin hâline getirilir. Yabancı dildeki kayıtlar, tercüman aracılığı ile Türkçe'ye çevrilir.
(3) 135 inci maddeye göre verilen kararın uygulanması sırasında şüpheli hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi ya da aynı maddenin birinci fıkrasına göre hâkim onayının alınamaması halinde, bunun uygulanmasına Cumhuriyet savcısı tarafından derhâl son verilir. Bu durumda, yapılan tespit veya dinlemeye ilişkin kayıtlar Cumhuriyet savcısının denetimi altında en geç on gün içinde yok edilerek, durum bir tutanakla tespit edilir. (Ek cümle:8/7/2021-7331/18 md.) Beraat kararı verilmesi durumunda da tespit veya dinlemeye ilişkin kayıtlar, hâkim denetimi altında aynı usulle yok edilir.
(4) Tespit ve dinlemeye ilişkin kayıtların yok edilmesi halinde soruşturma veya kovuşturma evresinin bitiminden itibaren, en geç onbeş gün içinde, Cumhuriyet başsavcılığı veya mahkeme, tedbirin nedeni, kapsamı, süresi ve sonucu hakkında ilgilisine yazılı olarak bilgi verir.
Değişiklik notları (2)
- 25/5/2005 tarihli ve 5353 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle bu fıkrada geçen "halinde" ibaresinden sonra gelmek üzere "soruşturma evresinin bitiminden itibaren" ibaresi eklenmiştir.
- 8/7/2021 tarihli ve 7331 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle, bu fıkraya “soruşturma” ibaresinden sonra gelmek üzere “veya kovuşturma” ibaresi eklenmiş ve fıkrada yer alan “Başsavcılığı,” ibaresi “başsavcılığı veya mahkeme,” şeklinde değiştirilmiştir.
Açıklama
CMK 137, CMK 135 uyarınca verilen iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması kararlarının icrasını ve tedbir sona erdiğinde kayıtların akıbetini düzenler. Bu yönüyle madde, tedbirin kendisi kadar önemli olan usul güvencelerini içerir.
- Uygulama: Savcı veya görevlendirdiği adli kolluk görevlisinin yazılı istemi telekomünikasyon hizmeti veren kuruluşlarca derhal yerine getirilir; yerine getirilmezse zor kullanılabilir. İşlemin başlangıç ve bitiş tarihi, saati ve işlemi yapanın kimliği tutanakla saptanır.
- Çözümleme: Kayıtlar savcılıkça görevlendirilen kişilerce metne dönüştürülür; yabancı dildeki kayıtlar tercümanla Türkçeye çevrilir.
- Tedbire son verme ve imha: Kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi veya savcı kararına hâkim onayı alınamaması hâlinde tedbire derhal son verilir ve kayıtlar savcının denetiminde en geç on gün içinde yok edilerek tutanakla tespit edilir. 7331 sayılı Kanunla, beraat kararı hâlinde de kayıtların hâkim denetiminde aynı usulle yok edileceği eklenmiştir.
- Bilgilendirme: Kayıtlar yok edildiğinde, soruşturma veya kovuşturma evresinin bitiminden itibaren en geç on beş gün içinde başsavcılık veya mahkeme, tedbirin nedeni, kapsamı, süresi ve sonucu hakkında ilgilisine yazılı bilgi verir.
Yargıtay, bu hükümlerin emredici olduğunu ve uygulayıcılara takdir yetkisi tanımadığını vurgulamaktadır. Uygulamada imha yükümlülüğü yalnızca takipsizlik ve beraatle sınırlı tutulmamış; katalog dışı suçlara ilişkin olduğu için delil olarak kullanılamayacak kayıtlar bakımından da 137. maddenin kıyasen uygulanması gerektiği kabul edilmiştir. İmha edilmesi gereken kayıtların başka dosyalara gönderilmesi veya UYAP'a yüklenmesi gibi iddialar Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru konusu olmuş, kayıtların disiplin soruşturmalarında kullanılması da AİHM ve Danıştay kararlarında kanunilik yönünden tartışılmıştır.
İlgiliye bildirim, kişinin tedbirden haberdar olarak hukuka aykırılık iddiasıyla başvuru yollarını, örneğin CMK 141 kapsamındaki tazminat yolunu kullanabilmesi bakımından önem taşır.
Gerekçe
Tasarının "Kararların yerine getirilmesi" başlıklı 108 inci maddesi aşağıdaki gerekçelerle yeniden düzenlenmiş ve 137 nci madde olarak kabul edilmiştir. Maddenin birinci fıkrasında, telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması işlemlerinin ne suretle icra edileceğine ilişkin hükümlere yer verilmiştir. Bu fıkra hükmüne göre, telekomünikasyon hizmeti veren kuruluş görevlilerinin bu kararı yerine getirmemesi halinde kendilerine karşı zor kullanılabilecektir. İkinci fıkrada, kayda alınan iletişim içeriklerinin yazıya dökülmesi hususuna ilişkin düzenleme yapılmıştır. Üçüncü fıkrada, iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması işlemine son verilmesi ve iletişim içeriğine ilişkin kayıtların yok edilmesi hususunda hükümlere yer verilmiştir. Dördüncü fıkrada ise, iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınmasından ilgililere bilgi verilmesi hususu düzenlenmiştir.
Kaynak: TBMM Dönem 22, S. Sayısı 698, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/535, 1/292) – Komisyon raporu, 137. madde gerekçesi (5353 ve 7331 sayılı Kanunlarla yapılan değişikliklerin gerekçesi değildir). https://cdn.tbmm.gov.tr/KKBSPublicFile/D22/Y1/T1/DosyaKomisyonRaporunuVerdi/dae0d14f-2705-4057-b986-d564242691d5.htm
İlgili Yargı Kararları – CMK m.137 uygulaması
İçtihat özetiTakipsizlik veya hâkim onayı alınamaması hâlinde savcı tedbire son verip kayıtları denetiminde yok ettirmelidir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu
E. 2019/508, K. 2022/553, T. 15.09.2022
Ceza Genel Kurulu, 137. maddenin dinleme kararlarının yerine getirilmesini ve iletişim içeriklerinin hangi hâllerde yok edileceğini düzenlediğini; takipsizlik veya hâkim onayı alınamaması durumunda savcının tedbire son verip kayıtları denetiminde yok ettireceğini ve tutanak düzenleyeceğini açıklamıştır.
Karardan alıntı
“5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 137. maddesinde; iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınmasına yönelik verilen kararların yerine getirilmesi, iletişim içeriklerinin hangi hallerde yok edileceği konularının düzenlendiği”
İçtihat özetiİletişimin denetlenmesi ve kayıtların imhasına ilişkin CMK hükümleri emredicidir; uygulayıcıya takdir yetkisi tanımaz.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
E. 2021/351, K. 2022/473, T. 07.04.2022
Hukuk Genel Kurulu, iletişimin denetlenmesi ve kayıtların imhasına ilişkin CMK hükümlerinin emredici olduğunu; kimin hakkında, hangi suçla ilgili ve hangi usulle kayıt yapılacağı ile kayıtların nasıl imha edileceği konusunda uygulayıcılara takdir yetkisi tanınmadığını belirtmiştir.
Karardan alıntı
“iletişimin ne şekilde, kimler hakkında ve hangi suçlarla ilgili olarak ve hangi usulle tespit edilip kayda alınacağı, tesadüfen dinlemeye takılan kişiler hakkında ve sadece maddede yazılı suçlar bakımından nasıl bir uygulama yapılacağı, kayıtların nasıl imha edileceği hususlarında hiçbir tereddüt ve ilgililere tanınmış bir takdir yetkisi bulunmamaktadır.”
İçtihat özetiTakipsizlik sonrası imhası gereken dinleme kayıtlarının yok edilmemesi bireysel başvuruya konu olabilir.
Anayasa Mahkemesi (Bireysel Başvuru)
E. 2018/27076, T. 06.10.2021
Başvuru, takipsizlik kararıyla imhasına karar verilen dinleme kayıtlarının on günlük süre içinde yok edilmeyip farklı mahkemelere gönderilmesi ve UYAP'a yüklenmesi iddialarına ilişkindir. Karar, 137/3'teki imha yükümlülüğünün ihlali iddiasının özel hayat ve haberleşme hürriyeti bakımından bireysel başvuruya konu olabildiğini göstermektedir.
Karardan alıntı
“takipsizlik kararının üzerinden beş ayı aşkın bir süre geçmesine rağmen soruşturma kapsamında elde edilen dinleme kayıtlarının imha edilmemiş olmasının ve bu kayıtların UYAP'a yüklenip farklı mahkemelere gönderilerek alenileştirilmesinin 5271 sayılı Kanun'da yer alan usullere açıkça aykırı olduğunu ileri sürmüştür.”
İçtihat özetiTakipsizlik hâlinde dinleme kayıtları imha edilmeli ve tedbir ilgililere bildirilmelidir.
Anayasa Mahkemesi (Bireysel Başvuru)
E. 2017/27957, T. 09.09.2020
Somut olayda başsavcılık, kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla birlikte dinleme tedbirlerinin kaldırıldığını belirterek 137. madde uyarınca ilgililere bildirim yapılmasına ve adli emanetteki kayıtlı materyallerin imhasına karar vermiştir. Karar, takipsizlik hâlinde imha ve bildirim yükümlülüğünün uygulanışını göstermektedir.
Karardan alıntı
“telekomünikasyon yoluyla iletişimin denetlenmesi nedeniyle 5271 sayılı Kanun'un 137. maddesinin numaralı fıkrası uyarınca ilgili kişilere gerekli bildirimlerin yapılmasına, adli emanet memurluğunda bulunan kayıtlı materyallerin aynı maddenin numaralı fıkrası uyarınca imha edilmesine (...) karar verilmiştir.”
İçtihat özetiUsulüne uygun dinleme kayıtlarının disiplin soruşturmasında kullanılması kanuni dayanaktan yoksundur.
Danıştay 5. Daire
E. 2020/246, K. 2021/2484, T. 12.07.2021
Danıştay, AİHM'in Karabeyoğlu/Türkiye ve Eminağaoğlu/Türkiye kararlarına atıfla, ceza soruşturması yönünden CMK 135'e uygun dinleme yapılması, kayıtların yasal sürede yok edilmesi ve ilgilinin bilgilendirilmesi hâlinde ihlal bulunmadığını; ancak dinleme kayıtlarının disiplin soruşturmasında kullanılmasının kanuni dayanaktan yoksun olduğunu aktarmıştır.
Karardan alıntı
“Ceza soruşturması açısından alınan önlemin ulaşılabilir ve açık yasal düzenleme olan CMK madde 135’e uygun yapıldığını, dinleme kayıtlarının yasal sürede yok edildiğini, başvurucunun hakkındaki işleme dair bilgilendirildiğini belirterek madde 8’in bu yönden ihlal edilmediği sonucuna varmıştır.”
İçtihat özeti137. madde, dinleme kararlarının icrası, kayıtların yok edilmesi ve ilgililere bilgi verilmesini düzenler.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu
E. 2012/1283, K. 2014/430, T. 21.10.2014
Ceza Genel Kurulu, 137. maddenin kararların icra biçimini, kayıtların yazıya dökülmesini, işlemlere son verilmesini, kayıtların yok edilmesini ve ilgililere bilgi verilmesini düzenlediğini belirterek 135-138. maddelerin bir bütün olarak koruma tedbiri rejimini oluşturduğunu açıklamıştır.
Karardan alıntı
“137. maddesinde telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin tespiti, dinlenmesi, kayda alınması kararlarının ne suretle icra edileceği, kayda alınan iletişim muhtevasının yazıya dökülmesi, işlemlere son verilmesi, iletişimin içeriğine ilişkin kayıtların yok edilmesi ve ilgililerine bilgi verilmesi düzenlenmiş”
İçtihat özetiKatalog dışı suçlara ilişkin dinleme kayıtları delil olamayacağından 137. maddeye kıyasen imha edilmelidir.
Yargıtay 4. Ceza Dairesi
E. 2011/3388, K. 2012/19768, T. 08.10.2012
Katalog dışı suçlara ilişkin kayıtlar CMK 138/2 karşısında delil olarak kullanılamayacağından, savcılık denetiminde imha edilmeleri gerekir; bu nedenle iletişim içeriklerinin yok edilmesine ilişkin 137. madde katalog dışı suçlar bakımından kıyasen uygulanmalıdır.
Karardan alıntı
“Bu nedenlerle, CMK’nın, iletişim içeriklerinin yok edilmesine ilişkin 137. maddesi hükmünün kıyasen katalog harici suçlar bakımından da uygulanması gerekmektedir.”
İçtihat özetiKatalog dışı suça ait görüşme tutanağı delil değeri taşımaz ve 137. madde kıyasen uygulanarak yok edilmelidir.
Yargıtay 4. Ceza Dairesi
E. 2011/23270, K. 2012/16014, T. 04.07.2012
Ceza Genel Kurulu kararlarına atıfla, katalog kapsamında olmayan suça ilişkin telefon görüşme tutanağına yasal kanıt değeri verilemeyeceği ve 137. maddedeki yok etme hükmünün bu kayıtlar için de kıyasen uygulanması gerektiği belirtilmiştir.
Karardan alıntı
“Açıklanan nedenlerle, CMK'nın, iletişim içeriklerinin yok edilmesine ilişkin 137. maddesi hükmünün kıyasen katalog harici suçlar bakımından da uygulanması gerekmektedir.”
İçtihat özetiTakipsizlik sonrası imha edilmeyip başka dosyalara gönderilen dinleme kayıtları için tazminat yolunun gerekçesiz kapatılması etkili başvuru hakkını ihlal eder.
Anayasa Mahkemesi (Bireysel Başvuru)
E. 2017/22833, T. 09.09.2020İhlal
Başvurucu, takipsizlik kararıyla imhasına karar verilen dinleme kayıtlarının 137/3'teki süre içinde yok edilmeyip UYAP'a yüklendiğini ve yirmi dört farklı dosyaya gönderildiğini ileri sürerek tazminat istemiştir. Anayasa Mahkemesi, derece mahkemelerinin bu savunulabilir iddiaları CMK 141/3 kapsamında gerekçesiz olarak reddetmesinin özel hayat ve haberleşme hürriyetiyle bağlantılı olarak etkili başvuru hakkını ihlal ettiğine karar vermiştir.
Karardan alıntı
“Neticede somut olayın koşullarında özel hayata saygı hakkı ile haberleşme hürriyeti bağlamında oluşan zararlarının tazmini konusunda başvurucuya asgari güvenceleri içerecek şekilde etkili bir hukuk yolu sunulmadığı sonucuna varılmıştır.”
İçtihat özetiSüresinde imha edilmeyen dinleme kayıtlarına ilişkin tazminat talebinin CMK 141/3 kapsamı dışında sayılarak gerekçesiz reddi etkili başvuru hakkını ihlal eder.
Anayasa Mahkemesi (Bireysel Başvuru)
E. 2017/24356, T. 08.07.2020İhlal
Hakkında yaklaşık iki buçuk yıl dinleme tedbiri uygulanan ve takipsizlik kararı verilen başvurucu, imha edilmesi gereken kayıtların beş ay sonra hâlâ farklı mahkemelere gönderildiğinden şikâyet etmiştir. Anayasa Mahkemesi, 137. maddedeki imha yükümlülüğüne aykırılığa dayalı savunulabilir tazminat talebinin ilgili ve yeterli gerekçe gösterilmeden reddedilmesini etkili başvuru hakkının ihlali saymıştır.
Karardan alıntı
“Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 20. ve 22. maddeleriyle bağlantılı olarak 40. maddesinde güvence altına alınan etkili başvuru hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.”
İçtihat özetiTakipsizlik kararından sonra yasal sürede imha edilmeyen dinleme kayıtları nedeniyle CMK 141/3 uyarınca manevi tazminata hükmedilir.
Yargıtay 12. Ceza Dairesi
E. 2023/3836, K. 2024/1703, T. 15.04.2024Onama
Takipsizlik kararından sonra on günlük yasal süre içinde imha edilmeyen ve farklı dosyalara gönderilen dinleme kayıtları nedeniyle açılan davada yerel mahkeme manevi tazminata hükmetmiştir. Daire, CMK 141/3'teki tazminat şartlarının oluştuğunu kabul ederek hükmü onamıştır.
Karardan alıntı
“CMK 141/3. maddedeki tazminat şartlarının oluştuğunun saptandığı”
İlkeler karar metinlerinden derlenmiştir; uygulamada kararın tam metni esas alınmalıdır. Künyeler De Jure ve Yargı PRO içtihat veri tabanlarından doğrulanmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
Hakkımda takipsizlik kararı verildi; dinleme kayıtları ne olur?
Kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi hâlinde kayıtlar savcının denetiminde en geç on gün içinde yok edilir ve durum tutanakla tespit edilir. 7331 sayılı Kanunla beraat hâlinde de kayıtların hâkim denetiminde aynı usulle yok edileceği hükme bağlanmıştır.
Dinlendiğimden haberdar edilir miyim?
Kayıtların yok edilmesi hâlinde, soruşturma veya kovuşturma evresinin bitiminden itibaren en geç on beş gün içinde başsavcılık veya mahkeme, tedbirin nedeni, kapsamı, süresi ve sonucu hakkında ilgilisine yazılı bilgi verir.
Katalog dışı bir suça ilişkin kayıtlar saklanabilir mi?
Yargıtay'ın bazı kararlarında, katalog dışı suçlara ilişkin kayıtların delil olarak kullanılamayacağı ve 137. maddedeki yok etme hükmünün bu kayıtlar için de kıyasen uygulanması gerektiği kabul edilmiştir.